ERETEK
BİLGİ SİSTEMLERİ
BGYS ve ISO 27001

ISO 27001 Risk Analizi, Risk İşleme ve SoA

ISO 27001 risk değerlendirme metodolojisini kuruyor, riskleri sahipleriyle birlikte tanımlıyor, risk işleme planını hazırlıyor ve Ek A kontrollerinin hangilerinin neden uygulandığını gösteren Uygulanabilirlik Bildirgesi’ni (SoA) yazıyoruz.

Madde 6.1.2
Madde 6.1.3
ISO/IEC 27005
Risk kabul kriterleri
Risk işleme planı
SoA
Kalan risk onayı
Hizmet tanımı

ISO 27001 risk analizi ve SoA nedir, kimler için uygundur?

Risk analizi; bilgi güvenliğini etkileyebilecek olayların olasılığını ve etkisini kuruluşun belirlediği ölçütlerle değerlendirme, risk işleme ise bu risklere karşı alınacak kararı (azaltma, kaçınma, transfer, kabul) ve kontrolleri belirleme sürecidir. Uygulanabilirlik Bildirgesi (SoA), Ek A kontrollerinin her biri için uygulanıp uygulanmadığını, gerekçesini ve uygulama durumunu gösterir; risk işleme kararlarıyla kontrol listesi arasındaki köprüdür.

Bu hizmete en çok ihtiyaç duyan kuruluşlar

Çözdüğümüz kurumsal problemler

Risk listesi var, yöntem yok

Riskler sezgisel puanlanmış; olasılık ve etki ölçekleri, kabul kriteri ve tekrarlanabilirlik tanımlanmamış.

SoA kontrol listesinden ibaret

Tüm Ek A kontrolleri “uygulanıyor” işaretlenmiş; dışlama gerekçesi ve risklerle bağlantı yok.

Kalan riskler onaylanmamış

Risk sahipleri ve yönetim, kontroller sonrası kalan riskleri bilmiyor ve resmi olarak kabul etmemiş.

Standardın beklentisi

Tekrarlanabilir, tutarlı ve karşılaştırılabilir sonuç

ISO/IEC 27001 risk değerlendirmesinin tekrarlandığında tutarlı ve karşılaştırılabilir sonuç vermesini, risk sahiplerinin belirlenmesini ve risk işleme planı ile kalan risklerin risk sahiplerince onaylanmasını bekler. ISO/IEC 27005 bu süreç için rehberlik sağlar.

ISO 27001 risk analizi ve SoA kapsamında neler yapılır?

Metodoloji tasarımı

Varlık tabanlı veya olay/senaryo tabanlı yaklaşım seçimi, olasılık ve etki ölçekleri, risk matrisi, kabul kriterleri.

Risk tanımlama

Süreç ve varlık sahipleriyle atölye çalışmaları; tehdit, zafiyet ve mevcut kontrollerin belirlenmesi.

Risk analizi ve değerlendirme

Risk seviyelerinin hesaplanması ve kabul kriterlerine göre işleme gerektirenlerin seçilmesi.

Risk işleme planı

Kontrol seçimi, sorumlu, hedef tarih, bütçe ihtiyacı ve kalan risk hedefi.

Uygulanabilirlik Bildirgesi

Ek A kontrollerinin uygulanma kararı, gerekçesi, uygulama durumu ve ilgili doküman referansları.

Onay ve gözden geçirme

Risk sahiplerinin onayı, yönetim sunumu ve periyodik güncelleme takvimi.

Risk atölyelerinden kontrol kararlarına

Riskler masa başında değil, süreç sahipleriyle yapılan kısa atölyelerde tanımlanır; teknik veriler BT ekibinden ve gerekiyorsa kurumsal risk değerlendirmesinden alınır. Her risk için seçilen kontrol SoA’ya, SoA satırı ise ilgili prosedüre bağlanır; böylece doküman seti ile risk kararları izlenebilir hale gelir. Yöntem ve örnek kayıtlar için BGYS risk analizi rehberine, SoA yapısı için SoA rehberine bakabilirsiniz.

Örnek risk kaydı satırı ve SoA bağlantısı

Alan
Örnek içerik
Risk
Örnek içerik

ERP sunucusunun fidye yazılımıyla şifrelenmesi sonucu sipariş ve sevkiyatın durması

Risk sahibi
Örnek içerik

Operasyon direktörü

Mevcut kontroller
Örnek içerik

Günlük yedek, EDR; yedekler aynı etki alanında

Olasılık / etki
Örnek içerik

3 / 5 → yüksek (kabul kriteri: ≤ 8)

Karar
Örnek içerik

Azaltma

Seçilen kontroller
Örnek içerik

Değiştirilemez yedek, geri yükleme testi, ayrıcalıklı hesap ayrımı

SoA referansı
Örnek içerik

Yedekleme, ayrıcalıklı erişim hakları ve kötü amaçlı yazılıma karşı koruma kontrolleri

Hedef tarih / kalan risk
Örnek içerik

Çeyrek sonu / orta — risk sahibi onayı

Sizden beklediğimiz girdiler

Çalışmanın hızlı ve doğru ilerlemesi için başlangıçta aşağıdaki bilgi ve katılımlara ihtiyaç duyarız. Eksik olanlar birlikte tamamlanır.

Teslim edilen dokümanlar ve kayıtlar

Risk değerlendirme metodolojisi
Risk kaydı (risk register)
Risk işleme planı
Uygulanabilirlik Bildirgesi (SoA)
Kalan risk onay kaydı
Risk ısı haritası

Teslim edilen raporlar

Risk değerlendirme raporu
Yönetim için risk özeti
SoA değişiklik kaydı

Uygulama sonrasında işletilecek kontroller

Çalışma bittiğinde sistemin canlı kalması için aşağıdaki kontroller sahiplerine devredilir; istenirse periyodik danışmanlıkla takip edilir.

Sık sorulan sorular

İkisi de standarda uygundur. Küçük ve orta ölçekli kuruluşlarda senaryo tabanlı yöntem daha yönetilebilir sonuç verir; detaylı envanter gerektiren sektörlerde varlık tabanlı yaklaşım tercih edilebilir.

Hayır. Kontroller risklere ve gerekliliklere göre seçilir; uygulanmayanlar gerekçesiyle belirtilir. Gerekçesiz dışlama denetimde bulgu nedenidir.

Planlı aralıklarla (çoğunlukla yılda bir) ve önemli değişikliklerde. Takvim metodoloji dokümanında belirtilir.

Excel, SharePoint listesi veya mevcut GRC aracınız kullanılabilir. Önemli olan yöntemin tutarlı ve kayıtların izlenebilir olmasıdır.

Hizmet özeti
ISO 27001 Risk Analizi, Risk İşleme ve SoA

Bilgi varlıkları ve süreçleri için tekrarlanabilir risk değerlendirmesi ve gerekçeli kontrol seçimi oluşturun.

Çalışma modeli

Proje + yıllık güncelleme

Önemli not

SoA, denetçinin ilk okuduğu ve en çok soru sorduğu dokümanlardan biridir.

Proje aşamaları

Nasıl ilerliyoruz?

01 / AŞAMA

Metodoloji

Ölçekler ve kabul kriterleri yönetimle belirlenir.

02 / AŞAMA

Atölyeler

Süreç sahipleriyle riskler tanımlanır.

03 / AŞAMA

İşleme ve SoA

Kontroller seçilir, SoA yazılır, plan hazırlanır.

04 / AŞAMA

Onay

Risk sahipleri ve yönetim kalan riskleri onaylar.

Kontrol seçimlerinizi gerekçesi açık bir risk analizine dayandıralım.

Kapsamınızı, mevcut risk kayıtlarınızı ve hedef standardınızı görüşüp risk metodolojisi, risk kaydı ve SoA çalışması için teklif hazırlıyoruz.