ERETEK
BİLGİ SİSTEMLERİ
Süreklilik ve BT Kontrolleri

İş Sürekliliği Planı (BCP) ve İş Etki Analizi (BIA)

İş etki analizi (BIA) ile kritik süreçlerinizi, kabul edilebilir kesinti sürelerini ve bağımlılıklarını belirliyor; iş sürekliliği planı (BCP) ile kesinti anında süreçlerin nasıl sürdürüleceğini, kimin karar vereceğini ve alternatif çalışma yöntemlerini tanımlıyoruz.

BIA
BCP
MTPD
RTO
RPO
Alternatif çalışma
Kriz yönetimi
Tatbikat
Hizmet tanımı

İş sürekliliği (BIA ve BCP) nedir, kimler için uygundur?

İş etki analizi (BIA), bir sürecin kesintiye uğraması durumunda zamanla artan etkisini ölçerek o süreç için azami tolere edilebilir kesinti süresini (MTPD), hedef kurtarma süresini (RTO) ve kabul edilebilir veri kaybı noktasını (RPO) belirler. İş sürekliliği planı (BCP) ise bu hedeflere ulaşmak için kriz yönetimi, iletişim, alternatif lokasyon ve manuel çalışma yöntemlerini tanımlar.

Bu hizmete en çok ihtiyaç duyan kuruluşlar

Çözdüğümüz kurumsal problemler

Tüm süreçler “kritik” sayılıyor

Öncelik belirlenmediği için kesinti anında neyin önce ayağa kalkacağı tartışılıyor.

BT planı var, iş planı yok

Sunucuların nasıl geri yükleneceği biliniyor; ancak üretim, satış ve sevkiyatın o sürede nasıl devam edeceği planlanmamış.

RTO hedefleri gerçekçi değil

İş birimleri “sıfır kesinti” istiyor; altyapının sağlayabileceği süre ile hedefler arasında fark var.

Kavramlar doğru kullanılmalı

MTPD ≥ RTO; RPO veri kaybını ölçer

MTPD, süreç durduğunda kabul edilemez sonuçlar doğmadan önce geçebilecek en uzun süredir. RTO, sürecin veya sistemin bu süreden önce yeniden çalışır hale getirilmesi hedefidir. RPO ise geri dönüldüğünde kabul edilebilecek en eski veri noktasıdır ve yedekleme sıklığını belirler. ISO 22301 ve ISO/IEC 27031 bu kavramlar için rehberlik sağlar. Aynı kanıt üç çerçevede kullanılabilir: ISO 27001’de BİT süreklilik hazırlığı ve yedekleme kontrolleri, TISAX’ta iş sürekliliği ve yedekleme kontrolleri, IATF 16949’da 6.1.2.3 acil durum planları ve etkinlik testleri.

İş sürekliliği (BIA ve BCP) kapsamında neler yapılır?

BIA görüşmeleri

Süreç sahipleriyle etki kategorileri (mali, müşteri, yasal, itibar) ve zaman çizelgesi üzerinden görüşmeler.

Bağımlılık analizi

Personel, lokasyon, uygulama, veri, tedarikçi ve ekipman bağımlılıkları.

Hedeflerin belirlenmesi

Süreç bazında MTPD, RTO, RPO ve minimum çalışma seviyesi.

Süreklilik stratejileri

Alternatif lokasyon, manuel prosedür, stok, yedek tedarikçi ve BT kurtarma gereklilikleri.

İş sürekliliği planı

Kriz ekibi, aktivasyon kriterleri, iletişim, süreç bazlı devam planları.

Test ve gözden geçirme

Masa başı tatbikat, sonuç kaydı ve yıllık güncelleme.

Önce iş etkisi, sonra teknik hedef

BIA sonucu çıkan RTO ve RPO hedefleri felaket kurtarma planına ve yedekleme politikasına girdi olur; böylece BT yatırımı iş ihtiyacına göre boyutlandırılır. Üretim tesislerinde OT bağımlılıkları IT/OT perspektifiyle ele alınır; belgelendirilebilir bir yönetim sistemi hedefleniyorsa ISO 22301 kurulumu planlanabilir. Üretim örnekleri için IT/OT iş sürekliliği rehberimize bakabilirsiniz.

Örnek BIA çıktısı

Süreç
MTPD
RTO
RPO
Kritik bağımlılık
Sevkiyat ve etiketleme
MTPD

24 saat

RTO

8 saat

RPO

1 saat

Kritik bağımlılık

ERP, etiket yazıcı sunucusu, depo el terminalleri

Üretim planlama
MTPD

48 saat

RTO

24 saat

RPO

4 saat

Kritik bağımlılık

ERP, MES, planlama uzmanı

Satın alma
MTPD

5 gün

RTO

3 gün

RPO

24 saat

Kritik bağımlılık

ERP, e-posta

Bordro
MTPD

7 gün

RTO

5 gün

RPO

24 saat

Kritik bağımlılık

Bordro uygulaması, dış kaynak

Değerler örnektir; her kuruluşun hedefleri kendi BIA çalışmasıyla belirlenir.

Sizden beklediğimiz girdiler

Çalışmanın hızlı ve doğru ilerlemesi için başlangıçta aşağıdaki bilgi ve katılımlara ihtiyaç duyarız. Eksik olanlar birlikte tamamlanır.

Teslim edilen dokümanlar ve kayıtlar

BIA raporu ve süreç bazlı hedefler
Bağımlılık haritası
Süreklilik stratejileri
İş sürekliliği planı
Kriz iletişim planı
Tatbikat senaryosu

Teslim edilen raporlar

BIA sonuç sunumu
Tatbikat raporu
Yıllık gözden geçirme raporu

Uygulama sonrasında işletilecek kontroller

Çalışma bittiğinde sistemin canlı kalması için aşağıdaki kontroller sahiplerine devredilir; istenirse periyodik danışmanlıkla takip edilir.

Sık sorulan sorular

Hayır. BCP iş süreçlerinin kesinti sırasında sürdürülmesini, DRP BT sistemlerinin ve verinin geri döndürülmesini ele alır. DRP, BCP’nin BT bileşenidir.

Hayır. RTO iş etkisine göre süreç sahipleri ve yönetimce belirlenir; BT bu hedefe ulaşmanın yolunu ve maliyetini gösterir.

Zorunlu değildir; birçok kuruluş için BIA ve BCP yeterlidir. Müşteri veya mevzuat talep ediyorsa ISO 22301 kurulabilir.

En az yılda bir ve önemli değişikliklerden sonra; testin türü risk düzeyine göre seçilir.

Hizmet özeti
İş Sürekliliği Planı (BCP) ve İş Etki Analizi (BIA)

Kritik faaliyetleri, toleransları ve kesinti senaryolarını görünür hale getirin.

Çalışma modeli

Proje + yıllık test ve gözden geçirme

Önemli not

BCP iş süreçlerinin sürdürülmesini, DRP ise BT sistemlerinin geri döndürülmesini ele alır; ikisi birbirini tamamlar ama aynı doküman değildir.

Proje aşamaları

Nasıl ilerliyoruz?

01 / AŞAMA

BIA

Süreç etkileri ve hedefler belirlenir.

02 / AŞAMA

Strateji

Süreklilik seçenekleri değerlendirilir.

03 / AŞAMA

Plan

BCP ve iletişim planı yazılır.

04 / AŞAMA

Test

Tatbikat yapılır, plan güncellenir.

Kritik süreçlerinizin ne kadar süre durabileceğini bilerek planlayın.

Lokasyonlarınızı, kritik süreçlerinizi ve müşteri yükümlülüklerinizi paylaşın; BIA ve BCP çalışması için teklif hazırlayalım.